U Pradziada

Karlova Studzienka (800) – znaki żółte – Pod Owczarną (1220)  – znaki niebieskie – U  Barbórki (1310) – znaki czerwone – Nad Wielkim Dziadem (1410) – znaki niebieskie – Pradziad (1491) – znaki niebieskie – Nad Wielkim Dziadem – znaki czerwone – Owczarna (1300) – znaki żółte – Pod Owczarną (1220) – znaki niebieskie – Karlova Studzianka. Długość: 12 (17) km. Suma podejść/zejść: 700 metrów.
Malownicze wodospady Białej Opawy, wąwóz, mostki, drabinki, skały, czyli to co w polskich Sudetach może brakować. Na deser sam Pradziad – czyli najwyższy szczyt Sudetów Wschodnich z dookolną panoramą. Dla wygodnych – z Ovczarnej można zjechać autobusem do Karlovej Studanki. Można również zejść równoległym szlakiem niebieskim – górną krawędzią wąwozu.
.
Main street of Karlova Studanka
Główna ulica w Karlowej Studzience, po lewej pawilon ze źródłem wody mineralnej
Rankiem 22 maja 1809 roku cesarz Francuzów Napoleon Bonaparte ponownie próbował przeprawy przez Dunaj między miejscowościami Essling i Aspern. I ponownie, podobnie jak poprzedniego, krwawego dnia przeprawa ta nie powiodła się. Tym, któremu przypadł honor zatrzymania “boga wojny” był arcyksiążę Karol Ludwik Habsburg. Dotychczas wielki mistrz krzyżacki, brat cesarza Franciszka I, właściciel ziemi cieszyńskiej i następnie Żywiecczyzny. Swe zwycięstwo Austriacy zawdzięczali niekorzystnemu położeniu wojsk przeciwnika, który nie zdołał przerzucić przez rzekę całości swych oddziałów. Mimo tego oraz mimo, że pan arcyksiążę miesiąc później, w czerwcu dostał niezłe baty pod Wagram i podpisując z Francuzami rozejm podpadł cesarzowi Franciszkowi, do dziś wymieniany jest jako pierwszy zwycięzca Napoleona. A co ta barwna historia ma wspólnego z Wysokim Jesionikiem?
Fountain in Karlova Studanka
 Park zdrojowy
Otóż uzdrowisko Karlova Studzienka, położone w malowniczej dolinie Białej Opawy u stóp Pradziada – najwyższej kulminacji Sudetów Wschodnich, swą obecną nazwę zawdzięcza właśnie arcyksięciu Karolowi. Źródła lecznicze w dawnej osadzie górnictwa żelaza Hubertov poznano dopiero w początkach XVIII wieku. Uzdrowisko założył tu Maksymilian II Habsburg w latach 80-tych tego samego stulecia. Obecnie leczy się tu choroby płuc i górnych dróg oddechowych. Żelazista woda lecznicza jest ogólnie dostępna (nie , nie zamurowano ujęć, jak to miało miejsce w Dusznikach-Zdroju i Polanicy-Zdroju) w drewnianym niewielkim pawilonie przy głównej ulicy.
St. Hubertus chapel - Karlova Studanka
Kaplica św. Huberta
Obok znajduje się ładny park z XIX-wieczną zabudową zdrojową oraz kościołem z roku 1829. W górnej części osady, nad skrzyżowaniem szos znajduje się drewniana kaplica św. Huberta z roku 1757. Ostatnio Karlova Studzienka trafiła na listę atrakcji turystycznych czasopisma NY Times, co może paradoksalnie niestety spowodować, wejście komercyjnych projektów. Mam nadzieję, że Czesi nie oszaleją i nie pozwolą sobie na to na, co pozwala sobie bez większych skrupułów np. Karpacz w pogoni za łatwym pieniądzem.
Chapel in Karlova Studanka
Kościółek zdrojowy w Karlovej Studziance

Poniżej skrzyżowania jest parking płatny. Dawniej dostępne pobocze dla przyjeżdżających wcześnie rano zastawiono płotkami i kamieniami. Można także pojechać wyżej na przełęcz Hvezda, gdzie znajduje się duży parking (ceny podobne jak w Karlovej Studziance), ale nie ma z kolei gwarancji, że w cieplejsze (tj. bardziej oblegane) dni zatrzyma się tu jadący z Karlovej Studzianki autobus. Autobus jest jedną z możliwości dotarcia bez potrzeby dublowania trasy niemal pod sam szczyt Pradziada – do hotelu Owczarna. Na parking pod hotelem można dojechać i autem, ale odstrasza wysokość opłaty za wjazd, choć mając komplet osób w samochodzie i w pamięci ceny na parkingach na dole, może taki wariant okazać się całkiem rozsądny.
Bila Opava stream
Biała Opawa

Autobus z Karlovej Studzianki (Hubertus) na Owczarną jeździ w weekendy ranną i popołudniową porą, mniej więcej co godzinę  (w przypadku wyboru wariantu z powrotem busem warto sobie sprawdzić aktualny rozkład on-line np. tu).
Dolina Białej Opawy

Biała Opawa nad Karlovą Studzienką

W “Karlovej” wybieramy szlak żółty, który wraz ze znakami niebieskimi prowadzi ku dolinie Białej Opawy. Przed nami ścieżka, który można nazwać spokojnie szlakiem tysiąca kaskad, a która w dolnym biegu przypomina nieco naszą dolinę Białej Wisełki, za to w górnym – cóż, jest to jeden z najpiękniejszych szlaków w Sudetach. Niestety, co za tym idzie, bywa dość tłumnie oblegany.
Dolina Białej Opawy Cascades on Bila Opava

Potok Biała Opawa

Wąwóz Białej Opawy wypreparowany w gnejsowych skałach ma długość ok. 3 km, a strumień pokonuje tu różnicę wysokości ok. 400 metrów. Najwyższy wodospad tzw. Wielki Wodospad, położony w górnej części kanionu osiąga wysokość prawie 8 metrów. Ale po kolei. W początkowym biegu oba szlaki wiodą łagodnie pod górę, przechodząc z prawej na lewy brzeg potoku. Dróżka jest miejscami podmyta – widać potężny buk spoczywający w korycie bystrego strumienia.
By the yellow trail Karlova Studanka - Ovcarna Dolina Białej Opawy

Zwalone drzewo w dolinie Białej Opawy

Ten odcinek doliny jest gęsto zalesiony, w drzewostanie przeważają świerki, jodły, buki i jawory. Malowniczo tu zwłaszcza jesienią, choć w dolinie Białej Opawy jest ona krótka, rzadko bowiem zagląda tu słońce.
Dolina Białej Opawy Dolina Białej Opawy

Górski bór nad Białą Opawą

Przy drewnianej wiacie na niewielkiej polance szlaki rozdzielają się – niebieski będzie prowadził równolegle nad górną krawędzią wąwozu. Wybieramy żółty, który zbliża się ponownie do potoku i  przy efektownym progu skalnym przekracza go. Znajdujemy się teraz na terenie rezerwatu przyrody, którym będziemy wędrować przez najbliższe 2-2,5 km.
Small waterfall on the Bila Opava Dolina Białej Opawy

Kładka na Białej Opawie za rozwidleniem szlaków

Za kładką szlak prowadzi jakiś czas prosto prawym orograficznie brzegiem strumienia, po czym, ponownie go przekracza. Ciemny las nagle się kończy – uderza nagle w oczy światło słoneczne na wydłużonym, odkrytym odcinku, zniszczonym podczas pożaru w roku 2005, ale zarastającym młodą, gęstą świerczyną.
Dolina Białej Opawy Dolina Bilej Opavy
Dolny odcinek wąwozu Białej Opawy / Odkryta część wąwozu
W tej części ścieżka przedziera się przez bujną, korzystającą ze słońca roślinność. Przeszkodę na drodze stanowią pnie drzew tarasujące wąskie dno doliny.
Valley of the Billa Opava Fallen trees - valley of the Bila Opava

Odsłonięte dno doliny Białej Opawy

Wreszcie docieramy do ściany lasu przy urokliwie sączących się ze skarpy po prawej strugach.
Dolina Białej Opawy Dolina Białej Opawy
 Skaliste koryto Białej Opawy / “Cieknący” wodospad
Czas słońca się kończy, odtąd żółte znaki będą nas prowadziły przez ciemną, wąską dolinę. Pojawią się strome podejścia i zawieszone na skałach mostki.
Dolina Białej Opawy Tourist path along the Bila Opava stream

Sztuczne ułatwienia w wąwozie Białej Opawy

Cały czas w wędrówce będzie towarzyszyć nam szum wartkiej wody. Szlak przewija się to na prawą, to na lewą stronę doliny. Na krótkim, płaskim odcinku jest szansa by przysiąść trochę nad samym wartkim strumieniem.
Dolina Białej Opawy Dolina Białej Opawy

Mostki na Białej Opawie

Gdy znajdziemy się na jej prawej stronie (“naszej” lewej), a ścieżka znów zacznie być stroma, znak to że dotarliśmy do największych kaskad wąwozu, które widzimy kilkanaście metrów poniżej, po prawej. Na tym odcinku, zwłaszcza po deszczach należy zachować ostrożność, gdyż skała jest wyślizgana i brak barierek zabezpieczających przed obsunięciem się ku malowniczym wodospadom.
Waterfalls of the Bila Opava Dolina Białej Opawy

Wodospady Białej Opawy

Mostek za wodospadami oznacza koniec najbardziej malowniczego odcinka doliny.
Bridge over the waterfalls - Bila Opava valley Dolina Białej Opawy

Mostek nad wodospadami Białej Opawy
Szlak żółty pnie się teraz stromo podmytą skarpą po prawej stronie, wyprowadzając nas na rozwidlenie ze znajomym szlakiem niebieskim z Karlovej Studzianki. Oba szlaki, łagodnym trawersem prowadzą w lewo, przez górnoreglowy, świerkowy las – po lewej, w dole, co jakiś czas można wypatrzyć spienione bystrza na Białej Opawie.
One of side brooks in the Bila Opava valley Dolina Białej Opawy
Las nad wodospadami / Jedna z kaskad poniżej szlaku
Po około kilometrze szlaki ponownie się rozchodzą – tym razem idziemy niebieskim, który wiedzie jeszcze kawałek wzdłuż jednej z odnóg potoku, by następnie odbić w prawo do góry do spłaszczenia z budynkiem gościńca Barborka.
Upper part of the Bila Opava valley Barborka
Na szlaku niebieskim pod Barborką / Schronisko Barborka
Od schroniska asfaltowa droga prowadzi krótko do rozdroża ze znakami czerwonymi i zielonymi. Wędrujemy nimi w prawo drogą dojazdową na Pradziad, którego płaska wierzchowina odsłania się po prawej tuż-tuż, w zasięgu ręki. Wrażenie to jest jednak złudne, bo szlak biegnący drogą dojazdową do wspomnianej stacji TV okrąża niemal całą kopułę szczytową Pradziada.  Z lewej przy przecince z widokiem na zbiornik górny elektrowni Dlouhe Strane dołączają znaki niebieskie z Koutów nad Desną. Ich teraz będziemy się trzymać.
Southern slopes of Praded View from the road to Praded
Płaski wierzchołek Pradziada z drogi dojazdowej / Rejon rozdroża pod Pradziadem
Na kolejnym rozwidleniu odbijamy za jezdnią w prawo – będziemy teraz okrążać, stopniowo się wznosząc szczytową kopułę Pradziada. Na szczęście, w miarę podejścia odsłaniają się widoki.
Pod Pradziadem Widok z Pradziada na grupę Keprnika
Rozdroże na Pradziad / Pasmo Keprnika z podejścia na Pradziad
Widoki te urozmaicają monotonne, łagodne podejście. Po prawej natomiast przybliża się ku nam sylweta betonowej wieży przekaźnikowej – hotelu na Pradziadzie.
Ascent to Praded Tower on Praded
Droga na Pradziad / Wieża telewizyjna na Pradziadzie

Gdy droga zakręci wreszcie zdecydowanie w prawo znak to, że jesteśmy prawie na szczycie. Panorama ze szczytu Pradziada jako najwyższego punktu w rejonie jest dookolna i ma istotną zaletę, podobną jak panorama z tarasu Pałacu Kultury – nie widać samej wieży. W wieży mieści się hotel i restauracja, za opłatą można również wjechać na oszklony taras widokowy znajdujący się mniej więcej w połowie konstrukcji. Znacznie lepiej jednak pobyczyć się na trawie na dole. W pogodne dni panorama sięga nawet Karkonoszy, Niziny Śląskiej czy Beskidu Żywieckiego i Małej Fatry po przeciwnej stronie. Na wierzchołku znajduje się także wypożyczalnia dwukołowych pojazdów zjazdowych, które można zwrócić przy schronisku Owczarna. A co do panoramy – to patrząc od południa wygląda ona następująco.

Vysoke Hole - view from Praded Grzbiet Wysokiej Hali

Grzbiet Vysokiej Holi i Owczarna z Pradziada

Praded - panorama S Praded - panorama W

Panorama z Pradziada na zachód – Dlouhe Strane i Masyw Śnieżnika

Praded - panorama NW Na Pradziadzie

Panorama z Pradziada na północ – Velky Ded, masyw Keprnika i kotlina Jesenika

 Hruby Jesenik

Panorama z Pradziada na pn.-wschód : pasmo Orlika

Zejście z Pradziada niestety przez większy odcinek pokrywa się z drogą wejściową, co może spowodować, że piękne widoki zaczną wydawać się nieco monotonne. Dopiero przy skrzyżowaniu koło schroniska Braborka skręcamy w prawo i wkrótce docieramy do parkingu przy Owczarnej.
Petrovi kameny Praded - view from Ovcarna
Piotrowe Kamienie z zejścia do Owczarnej /Pradziad znad Owczarnej
Na Owczarnej wita budynek górskiego hotelu wzniesionego w 1922, w dobrach… zakonu krzyżackiego, rozbudowanego po II wojnie światowej (już za tzw. władzy ludowej). Przy hotelu i parkingu znajduje się przystanek autobusowy, skąd możemy za niewielką opłatą zjechać do Karlovej Studzienki.
Pradziad z Ovczarnej Crossroads at Ovcarna

Hotel Ovczarna z Pradziadem w tle / Skrzyżowanie szlaków przy Owczarnej

Alternatywą jest zejście za znakami żółtymi w dolinę Białej Opawy i dalej, za znakami niebieskimi, równolegle do pokonanej wcześniej, znakowanej żółto trasy, do Karlovej Studzienki.
Ski area over Ovcarna Owca na Ovczarnej
Piotrowe Kamienie spod hotelu Owczarna / Owca na Owczarnej, przy szlaku żółtym
MAPA TRASY

Najdete nás na mapy.cz

 

List   

Information
Click following button or element on the map to see information about it.
Lf Hiker | E.Pointal contributor



U Pradziada   

Profile

50 100 150 200 5 10 15 Distance (km) Elevation (m)
No data elevation
Name: No data
Distance: No data
Minimum elevation: No data
Maximum elevation: No data
Elevation gain: No data
Elevation loss: No data
Duration: No data

 

WARIANT DLA BARDZIEJ WYTRAWNYCH TURYSTÓW

KAMERY PRZY TRASIE – ZOB. POZYCJE PRADED VYSILAC/VEZ/OVCZARNA 1-2 (uwaga, żeby zobaczyć całe zdjęcie na niektórych kamerach w Mozilla FF należy kliknąć w otwartym oknie przeglądarki z obrazem live zakładkę “pokaż obrazek”)

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *